Urlop ojcowski

Zasady udzielania urlopów ojcowskich i zasiłków macierzyńskich w zależności od umowy

Urlop ojcowski w zależności od umowy

Urlop, który prawo pracy przyznaje mężczyźnie z tytułu narodzin dziecka i konieczności zapewnienia mu opieki, nie przysługuje wszystkim pracownikom. Kluczowe jest tu kryterium rodzaju umowy pracowniczej. Jak to wygląda w praktyce? Czy zasiłek macierzyński także należy się jedynie wybranym?


Urlop ojcowski i umowa o pracę

Urlop ojcowski to 14-dniowy okres zwolnienia od pracy, udzielany pracownikowi (na jego wniosek), któremu w ciągu ostatnich 12 miesięcy urodziło się dziecko. Nie jest on tożsamy z urlopem tacierzyńskim, czyli niewykorzystaną częścią urlopu macierzyńskiego, którą może przejąć ojciec dziecka. Mężczyzna może skorzystać z urlopu ojcowskiego mimo wcześniejszego przebywania na tacierzyńskim, pod warunkiem, że ustalone prawnie 2 tygodnie ojcowskiego przypadną przed ukończeniem przez dziecko 1. roku życia (czyli najpóźniej ostatnie 14 dni pierwszego roku życia malucha). Podczas trwania urlopu ojciec jest prawnie chroniony przed zwolnieniem i degradacją w zakresie zajmowanego stanowiska, może także pobierać zasiłek macierzyński. Zgodnie z definicją prawną urlop ojcowski przysługuje pracownikowi, pozostającemu w stosunku pracy, a więc zatrudnionemu na umowę o pracę.

Inne rodzaje umów

Według art. 182 § 1 Kodeksu pracy, urlop ojcowski nie przysługuje pracownikom związanym z pracodawcą umową cywilnoprawną. 14-dniowego zwolnienia od pracy z tytułu opieki nad niespełna kilkumiesięcznym dzieckiem nie mogą więc uzyskać ojcowie, zatrudnieni na umowę zlecenia, umowę o dzieło, umowę agencyjną czy kontrakt. Tego typy umowy są bowiem zawierane według przepisów Kodeksu cywilnego, a nie Kodeksu pracy. Na urlop ojcowski nie uda się także mężczyzna prowadzący własną działalność gospodarczą.

Dla kogo zasiłek macierzyński?

Zasady przyznawania zasiłku macierzyńskiego są dla pracowników związanych umową inną niż o pracę dużo łaskawsze. To świadczenie pieniężne, którego wysokość stanowi średnie miesięczne wynagrodzenie, otrzymywane w roku poprzedzającym, należy się bowiem każdemu pracownikowi, który posiada ubezpieczenie chorobowe. Najczęściej pobierany jest on przez kobiety przebywające na urlopie macierzyńskim, dodatkowym urlopie macierzyńskim bądź urlopie na warunkach urlopu macierzyńskiego. Prawo do zasiłku ma jednak także ojciec dziecka, wybierający się na urlop ojcowski, a także pracownik odbywający służbę zastępczą, członek rolniczej spółdzielni produkcyjnej, osoba wykonująca pracę nakładczą lub związana umową zlecenia, o dzieło lub umową agencyjną. Świadczenie przysługuje nie tylko pracownikom zatrudnionym na umowę o pracę na czas nieokreślony, ale także tym, którzy wykonują swoje obowiązki na czas określony, na czas wykonania danej pracy oraz przez okres próbny przekraczający jeden miesiąc, w przypadku kobiety, z którą umowa o pracę została przedłużona do dnia rozwiązania ciąży.

 

Paulina Wójtowicz

Na jaki urlop możesz liczyć? Sprawdź!